Chi phí cưỡng chế thi hành án dân sự là khoản tiền mà người phải thi hành án phải chịu khi cơ quan thi hành án dân sự áp dụng biện pháp cưỡng chế để đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của người được thi hành án. Việc nắm rõ quy định về chi phí này giúp các bên liên quan chủ động trong quá trình thực hiện nghĩa vụ, giảm thiểu rủi ro phát sinh tranh chấp. Theo Luật Thi hành án dân sự 2025, chi phí được xác định dựa trên tính chất vụ việc và các hoạt động cụ thể của cơ quan thi hành án. Cùng ACC Hà Nội tìm hiểu chi tiết.

1. Chi phí cưỡng chế thi hành án dân sự theo quy định

Theo Luật Thi hành án dân sự 2025, chi phí cưỡng chế thi hành án dân sự bao gồm các khoản chi phí phát sinh từ việc tổ chức cưỡng chế, bao gồm chi phí cho việc định giá tài sản, chi phí bán đấu giá, chi phí bảo quản tài sản và các chi phí khác liên quan trực tiếp đến việc thực hiện biện pháp cưỡng chế.

Bộ luật Dân sự 2015 quy định rõ nghĩa vụ của người phải thi hành án trong việc chịu trách nhiệm về các chi phí này khi không tự nguyện thực hiện nghĩa vụ. Nghị định số 152/2026/NĐ-CP hướng dẫn chi tiết cách tính toán và phân bổ các khoản chi phí, đảm bảo tính minh bạch và công bằng.

Thông tư số 06/2026/TT-BTP quy định mức thu cụ thể đối với từng loại chi phí, ví dụ chi phí định giá tài sản được tính theo tỷ lệ phần trăm giá trị tài sản được định giá. Việc thu chi phí phải được cơ quan thi hành án lập biên bản và thông báo cho các bên liên quan để đảm bảo quyền giám sát.

2. Các yếu tố ảnh hưởng đến chi phí cưỡng chế thi hành án dân sự

Chi phí cưỡng chế thi hành án dân sự chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố như loại tài sản bị cưỡng chế, mức độ phức tạp của vụ việc và thời gian thực hiện. Theo Luật Thi hành án dân sự 2025, tài sản có giá trị cao thường phát sinh chi phí định giá và bảo quản lớn hơn. Bộ luật Dân sự 2015 quy định rằng nếu tài sản cần di dời hoặc bảo quản đặc biệt thì chi phí sẽ tăng thêm tương ứng.

Nghị định số 152/2026/NĐ-CP liệt kê các yếu tố như địa điểm thực hiện cưỡng chế và số lượng người tham gia thi hành cũng ảnh hưởng trực tiếp đến tổng chi phí. Thông tư số 06/2026/TT-BTP quy định mức phí cụ thể cho từng trường hợp, ví dụ chi phí bán đấu giá qua mạng được tính thấp hơn so với hình thức truyền thống. Các yếu tố này được cơ quan thi hành án đánh giá và ghi nhận trong quyết định cưỡng chế để đảm bảo tính chính xác.

Xem thêm: Tài sản không được kê biên khi cưỡng chế thi hành án theo quy định

3. Quy trình xác định và thanh toán chi phí cưỡng chế thi hành án dân sự

Cơ quan thi hành án dân sự xác định chi phí ngay sau khi ra quyết định cưỡng chế. Bước 1: Lập dự toán chi phí

Cơ quan thi hành án dân sự căn cứ vào Luật Thi hành án dân sự 2025 để lập dự toán chi phí bao gồm tất cả các khoản phát sinh dự kiến.

Bước 2: Thông báo cho các bên

Dự toán được gửi đến người phải thi hành án và người được thi hành án theo quy định của Bộ luật Dân sự 2015 để họ có quyền góp ý.

Bước 3: Thực hiện thu chi phí

Sau khi cưỡng chế hoàn thành, chi phí thực tế được tổng hợp và thu theo Thông tư số 06/2026/TT-BTP, ưu tiên khấu trừ từ tài sản bị cưỡng chế.

Bước 4: Quyết toán và khiếu nại

Nghị định số 152/2026/NĐ-CP quy định thời hạn quyết toán và quyền khiếu nại nếu có sai sót trong tính toán chi phí.

Xem thêm: Thủ tục thụ lý thi hành án được quy định như thế nào?

4. Một số lưu ý khi thực hiện cưỡng chế thi hành án dân sự

Người phải thi hành án cần chủ động chuẩn bị tài chính để thanh toán chi phí cưỡng chế thi hành án dân sự kịp thời, tránh bị áp dụng biện pháp cưỡng chế bổ sung. Theo Luật Thi hành án dân sự 2025, chi phí không được thu vượt quá mức quy định và phải có chứng từ rõ ràng. Bộ luật Dân sự 2015 cho phép người phải thi hành án đề nghị giảm trừ chi phí nếu có lý do chính đáng.

Nghị định số 152/2026/NĐ-CP yêu cầu cơ quan thi hành án công khai bảng chi phí để các bên giám sát. Thông tư số 06/2026/TT-BTP quy định rõ trường hợp miễn giảm chi phí đối với người có hoàn cảnh khó khăn. Việc tuân thủ các quy định này giúp quá trình thi hành án diễn ra thuận lợi và giảm thiểu khiếu nại.

5. Câu hỏi thường gặp

Chi phí cưỡng chế thi hành án dân sự được tính như thế nào khi tài sản có giá trị lớn?

Theo Luật Thi hành án dân sự 2025 và Thông tư số 06/2026/TT-BTP, chi phí được tính theo tỷ lệ phần trăm trên giá trị tài sản, bao gồm định giá và đấu giá. Các khoản chi phí này được ghi rõ trong biên bản và phải được quyết toán công khai để đảm bảo minh bạch.

Ai là người chịu trách nhiệm thanh toán chi phí cưỡng chế thi hành án dân sự?

Bộ luật Dân sự 2015 và Nghị định số 152/2026/NĐ-CP quy định người phải thi hành án chịu trách nhiệm thanh toán toàn bộ chi phí phát sinh từ việc cưỡng chế. Nếu tài sản bị bán đấu giá thì chi phí được khấu trừ trước khi giao tiền cho người được thi hành án.

Có thể khiếu nại về mức chi phí cưỡng chế thi hành án dân sự không?

Luật Thi hành án dân sự 2025 cho phép khiếu nại trong thời hạn quy định nếu phát hiện sai sót trong tính toán chi phí. Cơ quan thi hành án phải giải quyết khiếu nại theo trình tự tại Nghị định số 152/2026/NĐ-CP để bảo vệ quyền lợi các bên.

Chi phí cưỡng chế thi hành án dân sự cần được hiểu rõ để các bên chủ động thực hiện nghĩa vụ pháp lý. Việc nắm bắt các quy định giúp giảm thiểu rủi ro và đảm bảo quyền lợi hợp pháp. Liên hệ ACC Hà Nội để được tư vấn chi tiết và hỗ trợ giải quyết các vấn đề liên quan đến chi phí cưỡng chế thi hành án dân sự.