Thụ lý thi hành án là giai đoạn pháp lý đầu tiên đánh dấu việc cơ quan thi hành án dân sự chính thức tiếp nhận và xử lý yêu cầu thi hành bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật. Đây là bước khởi động toàn bộ quy trình cưỡng chế hoặc tự nguyện thi hành nghĩa vụ, ảnh hưởng trực tiếp đến quyền và lợi ích hợp pháp của các bên đương sự. Trong bài viết này, hãy cùng ACC Hà Nội phân tích chi tiết các quy định pháp luật hiện hành về vấn đề này.

1. Thủ tục thụ lý thi hành án được quy định như thế nào?

Trình tự thụ lý thi hành án được thực hiện theo các bước chặt chẽ nhằm đảm bảo tính khách quan và đúng pháp luật. Các bước cụ thể như sau:

Bước 1: Nộp đơn yêu cầu thi hành án

Người được thi hành án hoặc người đại diện hợp pháp nộp đơn yêu cầu thi hành án trực tiếp tại trụ sở cơ quan thi hành án dân sự có thẩm quyền hoặc gửi qua đường bưu điện. Cơ quan tiếp nhận là Thi hành án dân sự. Thời gian tiếp nhận hồ sơ được ghi nhận bằng biên nhận hoặc dấu công văn đến.

Bước 2: Kiểm tra và phân loại đơn yêu cầu

Trong thời hạn 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận đơn, cơ quan thi hành án kiểm tra tính hợp lệ của đơn và các tài liệu kèm theo. Trường hợp đơn chưa hợp lệ, cơ quan thi hành án hướng dẫn đương sự bổ sung, hoàn thiện. Trường hợp đơn thuộc thẩm quyền cơ quan khác, hồ sơ được chuyển đến đúng cơ quan có thẩm quyền và thông báo cho người yêu cầu.

Bước 3: Ra quyết định thi hành án

Sau khi xác nhận đơn yêu cầu hợp lệ, Thủ trưởng cơ quan thi hành án ra quyết định thi hành án trong thời hạn 05 ngày làm việc. Quyết định thi hành án ghi rõ nội dung bản án, quyết định được thi hành, thông tin các bên đương sự và nghĩa vụ cụ thể phải thực hiện.

Bước 4: Thông báo quyết định thi hành án

Quyết định thi hành án được gửi cho Viện kiểm sát nhân dân cùng cấp, người được thi hành án, người phải thi hành án và các bên có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan. Thời hạn thông báo là 03 ngày làm việc kể từ ngày ra quyết định. Người phải thi hành án có thời hạn tự nguyện thi hành là 10 ngày kể từ ngày nhận được quyết định hoặc được thông báo hợp lệ.

2. Điều kiện để thụ lý thi hành án

Để cơ quan thi hành án dân sự tiến hành thụ lý thi hành án, đơn yêu cầu phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định tại Luật Thi hành án dân sự 2025. Các điều kiện này bao gồm:

• Bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật hoặc được thi hành ngay theo quy định.
• Người yêu cầu thi hành án có đơn yêu cầu bằng văn bản, thể hiện rõ nội dung yêu cầu thi hành.
• Đơn yêu cầu được gửi đến đúng cơ quan thi hành án dân sự có thẩm quyền theo quy định về phân cấp và lãnh thổ.
• Vẫn còn thời hiệu yêu cầu thi hành án theo quy định pháp luật.
• Người phải thi hành án có tài sản để thi hành hoặc có thu nhập, điều kiện để thực hiện nghĩa vụ.

Trường hợp đơn yêu cầu không đáp ứng các điều kiện nêu trên, cơ quan thi hành án sẽ từ chối thụ lý và thông báo bằng văn bản cho người yêu cầu, nêu rõ lý do từ chối. Người yêu cầu có quyền khiếu nại quyết định từ chối này theo trình tự pháp luật quy định.

Xem thêm: Hậu quả pháp lý khi bị đơn vắng mặt tại phiên hòa giải

3. Hồ sơ cần chuẩn bị khi yêu cầu thụ lý thi hành án

Chuẩn bị hồ sơ đầy đủ là yếu tố then chốt giúp quá trình thụ lý thi hành án diễn ra nhanh chóng, tránh phát sinh thời gian bổ sung. Hồ sơ yêu cầu thi hành án bao gồm:

• Đơn yêu cầu thi hành án theo mẫu quy định, ghi rõ thông tin người yêu cầu, người phải thi hành án, nội dung yêu cầu thi hành.
• Bản chính hoặc bản sao có chứng thực bản án, quyết định của Tòa án đã có hiệu lực pháp luật.
• Giấy tờ tùy thân của người yêu cầu như căn cước công dân hoặc hộ chiếu còn hiệu lực.
• Tài liệu chứng minh thông tin về tài sản, thu nhập của người phải thi hành án (nếu có).
• Giấy ủy quyền hợp lệ trong trường hợp người yêu cầu ủy quyền cho người khác thực hiện.

Lưu ý thực tế, người yêu cầu nên photo công chứng đầy đủ các giấy tờ trước khi nộp, đồng thời giữ lại biên nhận hồ sơ để làm căn cứ theo dõi tiến độ xử lý. Việc cung cấp thông tin chính xác về tài sản của người phải thi hành án giúp cơ quan thi hành án rút ngắn thời gian xác minh và tổ chức thi hành hiệu quả hơn.

Xem thêm: Giải quyết những vụ án dân sự không được hòa giải như thế nào?

4. Chi phí thực hiện thụ lý thi hành án

Chi phí liên quan đến thụ lý thi hành án được quy định cụ thể nhằm đảm bảo tính minh bạch và công bằng cho các bên đương sự. Theo quy định tại Luật Thi hành án dân sự 2025, người được thi hành án không phải chịu phí thi hành án đối với các khoản được nhận. Người phải thi hành án phải chịu phí thi hành án tính trên số tiền hoặc giá trị tài sản thực nhận của người được thi hành án.

Ngoài ra, chi phí cưỡng chế thi hành án do người phải thi hành án chịu, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác. Các chi phí phát sinh thực tế như chi phí xác minh điều kiện thi hành án, chi phí định giá tài sản, chi phí bán đấu giá tài sản được thanh toán theo quy định cụ thể tại Thông tư 06/2026/TT-BTP. Người yêu cầu cần lưu ý dự trù các khoản chi phí này để chủ động trong quá trình thi hành án.

5. Dịch vụ hỗ trợ thụ lý thi hành án tại ACC Hà Nội

Sử dụng dịch vụ hỗ trợ thụ lý thi hành án tại ACC Hà Nội mang lại nhiều lợi ích thiết thực cho khách hàng trong quá trình bảo vệ quyền lợi hợp pháp. Những lý do nên lựa chọn dịch vụ bao gồm:

• Tiết kiệm chi phí: Dịch vụ được thiết kế tối ưu, giúp khách hàng tránh phát sinh các khoản chi phí không cần thiết trong quá trình yêu cầu thi hành án.
• Đội ngũ chuyên gia: Đội ngũ chuyên viên pháp lý am hiểu sâu sắc lĩnh vực thi hành án dân sự, thường xuyên cập nhật các quy định mới nhất.
• Tư vấn chuyên sâu: Khách hàng được giải đáp chi tiết mọi thắc mắc liên quan đến điều kiện, hồ sơ, thời hạn và trình tự thụ lý thi hành án.
• Hỗ trợ toàn diện: Từ khâu chuẩn bị hồ sơ, soạn thảo đơn yêu cầu đến theo dõi tiến độ xử lý tại cơ quan thi hành án, đảm bảo quyền lợi khách hàng được bảo vệ tối đa.

6. Câu hỏi thường gặp

Thời hiệu yêu cầu thụ lý thi hành án là bao lâu?

Theo quy định tại Luật Thi hành án dân sự 2025, thời hiệu yêu cầu thi hành án là 05 năm kể từ ngày bản án, quyết định có hiệu lực pháp luật. Trường hợp thời hạn thực hiện nghĩa vụ được ấn định trong bản án thì thời hiệu được tính từ ngày nghĩa vụ đến hạn. Hết thời hiệu, người được thi hành án mất quyền yêu cầu cơ quan thi hành án tổ chức thi hành.

Cơ quan nào có thẩm quyền thụ lý thi hành án dân sự?

Thi hành án dân sự cấp tỉnh thụ lý các bản án, quyết định của Tòa án nhân dân cấp tỉnh, Tòa án nhân dân cấp cao và các vụ việc có yếu tố phức tạp theo quy định.

Người phải thi hành án có quyền yêu cầu thụ lý thi hành án không?

Theo quy định, người phải thi hành án cũng có quyền nộp đơn yêu cầu thi hành án để chủ động thực hiện nghĩa vụ của mình. Việc này giúp người phải thi hành án tránh phát sinh thêm chi phí cưỡng chế và các hệ quả pháp lý bất lợi khác. Cơ quan thi hành án vẫn tiến hành thụ lý và ra quyết định thi hành án theo trình tự chung.

Thụ lý thi hành án đúng quy định là nền tảng pháp lý vững chắc để bảo vệ quyền lợi của người được thi hành án và đảm bảo hiệu lực thực thi của bản án, quyết định. Để được hỗ trợ chi tiết về hồ sơ, trình tự và các vấn đề pháp lý liên quan, quý khách hàng vui lòng liên hệ ACC Hà Nội để được tư vấn kịp thời và chính xác.