Thủ tục xin giấy phép xuất khẩu khoáng sản là quy trình bắt buộc đối với các doanh nghiệp muốn xuất khẩu khoáng sản từ Việt Nam ra nước ngoài. Quá trình này nhằm đảm bảo việc xuất khẩu khoáng sản tuân thủ các quy định của pháp luật, bảo vệ tài nguyên quốc gia và đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế. Cùng ACC Hà Nội tìm hiểu chi tiết hơn về thủ tục này. 

1. Giấy phép xuất khẩu khoáng sản là gì? 

Giấy phép xuất khẩu khoáng sản là một loại giấy phép quan trọng do các cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp, nhằm xác nhận quyền và điều kiện xuất khẩu khoáng sản của doanh nghiệp. Giấy phép này được cấp khi doanh nghiệp đáp ứng đầy đủ các quy định của pháp luật về khai thác khoáng sản, bảo vệ môi trường và các điều kiện về an ninh, quốc phòng. 

Việc cấp giấy phép xuất khẩu khoáng sản nhằm đảm bảo rằng các hoạt động xuất khẩu khoáng sản không làm ảnh hưởng tiêu cực đến nguồn tài nguyên thiên nhiên của đất nước, đồng thời tuân thủ các cam kết quốc tế về bảo vệ môi trường và phát triển bền vững. Giấy phép này cũng quy định rõ các điều kiện về số lượng, chất lượng khoáng sản xuất khẩu, và có thể yêu cầu doanh nghiệp cung cấp các chứng từ về nguồn gốc hợp pháp của khoáng sản.

>>> Nếu còn thắc mắc, mời bạn đọc thêm về: Giấy phép xuất khẩu là gì? 

2. Thủ tục xin giấy phép xuất khẩu khoáng sản

Căn cứ theo Điều 5 Thông tư 41/2021/TT-BCT quy định về thủ tục xin giấy phép xuất khẩu khoáng sản như sau: 

“ 1. Doanh nghiệp khi làm thủ tục xuất khẩu khoáng sản, ngoài việc thực hiện các quy định của Hải quan còn phải xuất trình các loại giấy tờ sau:

– Phiếu phân tích mẫu để xác nhận sự phù hợp về tiêu chuẩn, chất lượng của lô hàng xuất khẩu, do một phòng thử nghiệm đạt tiêu chuẩn VILAS cấp.

– Hồ sơ chứng minh nguồn gốc hợp pháp của khoáng sản xuất khẩu, cụ thể là:

1. a) Đối với doanh nghiệp khai thác khoáng sản: Giấy phép khai thác hoặc Giấy phép khai thác tận thu còn hiệu lực.
2. b) Đối với doanh nghiệp chế biến khoáng sản: Giấy chứng nhận đầu tư nhà máy chế biến và Hợp đồng mua khoáng sản của doanh nghiệp khai thác khoáng sản hợp pháp hoặc chứng từ nhập khẩu khoáng sản hợp lệ (trường hợp doanh nghiệp sử dụng nguyên liệu khoáng sản nhập khẩu quy định tại Mục c Khoản 2 Điều 4).
3. c) Đối với doanh nghiệp thương mại kinh doanh xuất nhập khẩu khoáng sản: Hợp đồng mua khoáng sản kèm theo bản sao hóa đơn giá trị gia tăng hoặc Hợp đồng uỷ thác xuất khẩu khoáng sản ký với doanh nghiệp nêu tại Mục a) và b) của Khoản này; hoặc chứng từ hợp lệ mua khoáng sản do cơ quan nhà nước có thẩm quyền tịch thu, phát mại (quy định tại Mục c Khoản 2 Điều 4).
4. Khi làm thủ tục thông quan, nếu Hải quan cửa khẩu có cơ sở nghi vấn lô hàng khoáng sản xuất khẩu không đạt tiêu chuẩn chất lượng quy định tại Thông tư này thì có quyền vẫn cho thông quan, đồng thời tiến hành lập Biên bản và lấy mẫu khoáng sản để kiểm tra lại. Việc kiểm tra do một phòng thử nghiệm đạt tiêu chuẩn VILAS thực hiện. Nếu kết quả kiểm tra khẳng định sự nghi vấn thì doanh nghiệp xuất khẩu phải chịu phạt theo quy định hiện hành và chịu chi phí thử nghiệm. Nếu kết quả kiểm tra cho thấy lô hàng đạt tiêu chuẩn chất lượng theo quy định thì chi phí thử nghiệm do Hải quan cửa khẩu chịu.”

Do đó, việc xuất khẩu khoáng sản phải tuân thủ đầy đủ các quy định về quản lý tài nguyên khoáng sản và các cam kết quốc tế liên quan đến bảo vệ môi trường. Các khoáng sản xuất khẩu không được nằm trong danh mục cấm xuất khẩu hoặc hạn chế xuất khẩu (nếu có) theo quy định của Chính phủ. Thực hiện đầy đủ các thủ tục và đảm bảo tuân thủ các điều kiện trên sẽ giúp doanh nghiệp xuất khẩu khoáng sản một cách hợp pháp và hiệu quả.

>> Mời các bạn xem thêm bài viết về Các loại giấy phép con 

3. Điều kiện để được xuất khẩu khoáng sản là gì? 

Căn cứ theo Điều 4 Thông tư 41/2012/TT-BCT quy định về xuất khẩu khoáng sản và sửa đổi, bổ sung tại Khoản 2 Điều 1 Thông tư 12/2016/TT-BCT, các điều kiện để được xuất khẩu khoáng sản bao gồm:

“ Khoáng sản được phép xuất khẩu khi đáp ứng đồng thời các điều kiện sau:

1. a) Đã qua chế biến và có tên trong Danh mục tại Phụ lục kèm theo Thông tư này.
2. b) Đạt tiêu chuẩn chất lượng không thấp hơn quy định tại Phụ lục kèm theo Thông tư này.
3. c) Có nguồn gốc hợp pháp, cụ thể là:

– Được khai thác từ các mỏ, điểm mỏ có Giấy phép khai thác, Giấy phép khai thác tận thu do cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp, còn hiệu lực; hoặc

– Được nhập khẩu hợp pháp; hoặc

– Do cơ quan nhà nước nhà nước có thẩm quyền tịch thu và phát mại.

Khoáng sản nhập khẩu (để tái xuất hoặc để chế biến phục vụ xuất khẩu) được coi là hợp pháp khi có Tờ khai hàng hóa khoáng sản nhập khẩu có xác nhận của Hải quan cửa khẩu (bản sao có chứng thực theo quy định).

Đối với khoáng sản tịch thu, phát mại, phải có các chứng từ sau: Hóa đơn bán tài sản tịch thu, sung công quỹ, Phiếu xuất kho, Biên bản bàn giao tài sản vi phạm hành chính bị tịch thu bán đấu giá (bản sao có chứng thực theo quy định)”

Như vậy, các doanh nghiệp cần phải đáp ứng đầy đủ các yêu cầu về pháp lý, môi trường, tài chính và thủ tục hành chính để được cấp phép xuất khẩu khoáng sản. Thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ này sẽ giúp đảm bảo hoạt động xuất khẩu khoáng sản diễn ra hợp pháp và hiệu quả. Sau khi đáp ứng các điều kiện trên, doanh nghiệp phải nộp hồ sơ xin Giấy phép xuất khẩu khoáng sản tại Bộ Công Thương (hoặc cơ quan có thẩm quyền). Giấy phép này sẽ quy định rõ ràng về số lượng khoáng sản được xuất khẩu, điều kiện xuất khẩu và thời gian hiệu lực của giấy phép.

>>> Mời bạn tham khảo thêm về: Danh mục hàng hoá phải xin giấy phép xuất khẩu 

4. Thủ tục xin giấy phép xuất khẩu khoáng sản được thực hiện như thế nào? 

Để quá trình thực hiện xin giấy phép xuất khẩu khoáng sản được nhanh gọn, cần thực hiện các bước như sau: 

4.1 Chuẩn bị hồ sơ

Trước khi bắt đầu thủ tục xuất khẩu khoáng sản, doanh nghiệp cần chuẩn bị đầy đủ các giấy tờ và tài liệu cần thiết. Nếu hồ sơ đầy đủ và không có vấn đề gì, quá trình chuẩn bị hồ sơ này có thể mất từ 1 đến 2 ngày.

4.2 Nộp hồ sơ tại cơ quan nhà nước có thẩm quyền

Hồ sơ xin cấp giấy phép xuất khẩu khoáng sản cần nộp tại Bộ Công Thương (đối với các khoáng sản xuất khẩu thuộc nhóm quản lý của Bộ Công Thương) hoặc các cơ quan chuyên ngành địa phương (Sở Công Thương) nếu khoáng sản xuất khẩu liên quan đến khu vực cụ thể. Trong một số trường hợp đặc biệt, cơ quan cấp phép có thể là Bộ Tài nguyên và Môi trường hoặc các cơ quan có thẩm quyền khác.

4.3 Xem xét và thẩm định hồ sơ

Cơ quan có thẩm quyền sẽ tiến hành thẩm định hồ sơ, bao gồm kiểm tra các giấy tờ liên quan đến nguồn gốc khoáng sản, phương án khai thác, báo cáo tác động môi trường, và hợp đồng xuất khẩu. Quá trình thẩm định có thể kéo dài từ vài tuần đến vài tháng tùy theo tính chất và mức độ phức tạp của hồ sơ.

4.4 Cấp giấy phép xuất khẩu

Nếu hồ sơ đầy đủ và hợp lệ, cơ quan có thẩm quyền sẽ cấp Giấy phép xuất khẩu khoáng sản cho tổ chức, cá nhân xin cấp phép. Giấy phép này sẽ quy định các điều kiện xuất khẩu cụ thể, bao gồm số lượng, loại khoáng sản, và thời gian hiệu lực của giấy phép.

5. Để xin giấy phép xuất khẩu khoáng sản cần chuẩn bị hồ sơ gì? 

Để thực hiện thủ tục xuất khẩu khoáng sản, tổ chức, cá nhân cần chuẩn bị hồ sơ xin cấp giấy phép xuất khẩu khoáng sản. Hồ sơ bao gồm các tài liệu sau:

• Đơn xin cấp Giấy phép xuất khẩu khoáng sản (theo mẫu quy định của Bộ Công Thương).
• Giấy phép khai thác khoáng sản: Đây là giấy phép chứng minh bạn có quyền khai thác khoáng sản hợp pháp.
• Hợp đồng xuất khẩu khoáng sản: Hợp đồng giữa tổ chức, cá nhân xuất khẩu khoáng sản và đối tác nước ngoài, phải có đầy đủ thông tin về loại khoáng sản, số lượng, giá trị và thời gian xuất khẩu.
• Giấy chứng nhận quyền sử dụng hoặc quyền sở hữu khoáng sản (nếu có).
• Báo cáo đánh giá tác động môi trường (nếu có yêu cầu), đặc biệt đối với các khoáng sản có ảnh hưởng lớn đến môi trường.
• Thông tin về chất lượng khoáng sản: Đảm bảo rằng khoáng sản xuất khẩu đáp ứng các tiêu chuẩn chất lượng của thị trường nhập khẩu.

6. Những câu hỏi thường gặp

Câu hỏi: Có yêu cầu về bảo vệ môi trường khi xuất khẩu khoáng sản không?

Trả lời: Có. Việc khai thác và xuất khẩu khoáng sản phải tuân thủ các quy định về bảo vệ môi trường, bao gồm yêu cầu về báo cáo đánh giá tác động môi trường nếu cần thiết. Cơ quan cấp phép có thể yêu cầu các doanh nghiệp thực hiện các biện pháp giảm thiểu tác động tiêu cực đến môi trường trong quá trình khai thác và xuất khẩu.

Câu hỏi: Nếu không có giấy phép xuất khẩu khoáng sản, tôi có thể xuất khẩu khoáng sản không?

Trả lời: Không, nếu không có Giấy phép xuất khẩu khoáng sản, bạn không được phép xuất khẩu khoáng sản ra nước ngoài. Việc xuất khẩu khoáng sản mà không có giấy phép là hành vi vi phạm pháp luật và có thể bị xử phạt hành chính hoặc hình sự, tùy theo mức độ vi phạm.

Câu hỏi: Tôi có thể xuất khẩu khoáng sản từ các dự án khai thác nhỏ lẻ không?

Trả lời: Việc xuất khẩu khoáng sản từ các dự án khai thác nhỏ lẻ vẫn phải tuân thủ các quy định của pháp luật. Bạn cần có Giấy phép khai thác khoáng sản và Giấy phép xuất khẩu khoáng sản đầy đủ, đồng thời đảm bảo các quy định về bảo vệ môi trường và nghĩa vụ thuế. Các dự án khai thác nhỏ lẻ cũng phải tuân thủ các tiêu chuẩn khai thác và xuất khẩu.

Hy vọng, qua bài viết Thủ tục xin giấy phép xuất khẩu khoáng sản sẽ giúp bạn giải đáp được thắc mắc về thủ tục này. Nếu còn thắc mắc hãy liên hệ trực tiếp cho ACC Hà Nội để được hỗ trợ và tư vấn.