Công nhận kết quả hòa giải thành ngoài tòa án là thủ tục quan trọng giúp thỏa thuận hòa giải của các bên có hiệu lực thi hành như bản án, bảo đảm quyền lợi một cách nhanh chóng và tiết kiệm. Cùng ACC Hà Nội tìm hiểu toàn diện quy định pháp luật hiện hành để thực hiện đúng và hiệu quả.

1. Định nghĩa và bản chất của công nhận kết quả hòa giải thành ngoài Tòa án

Kết quả hòa giải thành ngoài Tòa án được hiểu là thỏa thuận mà các bên đạt được thông qua cơ quan, tổ chức hoặc người có thẩm quyền hòa giải theo quy định pháp luật chuyên ngành, không phải là hòa giải trong quá trình tố tụng tại Tòa án. Theo Bộ luật Tố tụng dân sự 2015, sửa đổi 2025, Tòa án chỉ xem xét công nhận những kết quả hòa giải thành do cơ quan, tổ chức, người có thẩm quyền có nhiệm vụ hòa giải thực hiện theo pháp luật về hòa giải.

Việc công nhận này biến thỏa thuận tự nguyện thành quyết định có giá trị thi hành cưỡng chế qua cơ quan thi hành án dân sự. Điều này khác biệt rõ rệt so với biên bản hòa giải thông thường chỉ mang tính thỏa thuận dân sự, dễ bị một bên không thực hiện. Thực tiễn cho thấy thủ tục này áp dụng phổ biến với hòa giải ở cơ sở, hòa giải thương mại, hòa giải tranh chấp lao động, đất đai hay bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

2. Điều kiện để Tòa án công nhận kết quả hòa giải thành ngoài Tòa án

Để được Tòa án ra quyết định công nhận, kết quả hòa giải phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện quy định tại Điều 417 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015, sửa đổi 2025. Các bên tham gia thỏa thuận hòa giải phải có đầy đủ năng lực hành vi dân sự, nghĩa là cá nhân đủ tuổi, minh mẫn, không bị mất hoặc hạn chế năng lực hành vi; đối với pháp nhân thì người đại diện phải đúng thẩm quyền.

Các bên phải là người có quyền, nghĩa vụ đối với nội dung thỏa thuận. Nếu nội dung liên quan đến quyền, nghĩa vụ của người thứ ba thì phải được người thứ ba đồng ý bằng văn bản. Một hoặc cả hai bên phải có đơn yêu cầu Tòa án công nhận. Nội dung thỏa thuận phải hoàn toàn tự nguyện, không vi phạm điều cấm của luật, không trái đạo đức xã hội và không nhằm trốn tránh nghĩa vụ với Nhà nước hoặc người thứ ba.

Xem thêm: Mẫu biên bản hòa giải mâu thuẫn gia đình theo quy định

3. Thủ tục đề nghị công nhận kết quả hòa giải thành ngoài Tòa án

Thủ tục đề nghị công nhận kết quả hòa giải thành ngoài Tòa án được quy định chi tiết tại Bộ luật Tố tụng dân sự 2015, sửa đổi 2025, từ Điều 416 đến Điều 419. Trình tự thực hiện gồm các bước cụ thể như sau:

Bước 1: Chuẩn bị và nộp đơn yêu cầu

Người yêu cầu chuẩn bị đơn cùng các tài liệu, chứng cứ liên quan và nộp tại Tòa án có thẩm quyền. Đơn có thể được nộp trực tiếp, gửi qua bưu điện hoặc trực tuyến nếu Tòa án có hỗ trợ.

Bước 2: Phân công Thẩm phán và kiểm tra đơn

Trong thời hạn 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận đơn, Chánh án phân công Thẩm phán xem xét. Nếu đơn đủ điều kiện, Thẩm phán thông báo người yêu cầu nộp lệ phí trong thời hạn 05 ngày làm việc, trừ trường hợp được miễn.

Bước 3: Thụ lý đơn yêu cầu

Sau khi người yêu cầu nộp biên lai lệ phí, Tòa án tiến hành thụ lý và thông báo bằng văn bản cho các bên liên quan trong thời hạn 03 ngày làm việc.

Bước 4: Chuẩn bị xét đơn yêu cầu

Trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày thụ lý, Thẩm phán xem xét hồ sơ và có thể yêu cầu các bên, người liên quan bổ sung tài liệu hoặc trình bày ý kiến. Cơ quan, tổ chức liên quan cũng có thể được yêu cầu cung cấp tài liệu trong thời hạn 05 ngày làm việc.

Bước 5: Mở phiên họp xét đơn yêu cầu

Kết thúc thời hạn chuẩn bị, Tòa án ra quyết định mở phiên họp xét đơn yêu cầu và tiến hành phiên họp trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày ra quyết định. Phiên họp được thực hiện theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự 2015, sửa đổi 2025.

Bước 6: Ra quyết định công nhận hoặc không công nhận

Căn cứ kết quả xem xét, Thẩm phán ra quyết định công nhận nếu đáp ứng đủ điều kiện theo Điều 417 Bộ luật Tố tụng dân sự hoặc quyết định không công nhận nếu không đủ điều kiện. Quyết định được gửi cho các bên, người liên quan và Viện kiểm sát cùng cấp, có hiệu lực thi hành ngay và được thi hành theo quy định của pháp luật về thi hành án dân sự.

Xem thêm: Thế nào là hòa giải trong tố tụng trọng tài?

4. Hồ sơ cần chuẩn bị và nơi nộp hồ sơ

Hồ sơ yêu cầu công nhận kết quả hòa giải thành ngoài Tòa án phải đầy đủ để tránh bị trả lại hoặc yêu cầu bổ sung:

• Đơn yêu cầu công nhận kết quả hòa giải thành ngoài Tòa án (có thể sử dụng mẫu đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự).
• Tên, địa chỉ của cá nhân, tổ chức đã tiến hành hòa giải.
• Nội dung, thỏa thuận hòa giải thành yêu cầu Tòa án công nhận.
• Văn bản về kết quả hòa giải thành theo quy định pháp luật liên quan (biên bản hòa giải thành có chữ ký các bên và hòa giải viên).
• Bản sao giấy tờ tùy thân (CCCD/Hộ chiếu) của các bên để chứng minh năng lực hành vi; giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh nếu là tổ chức; giấy ủy quyền nếu có người đại diện.
• Các tài liệu chứng minh khác liên quan đến nội dung thỏa thuận nếu cần thiết.

Nơi nộp hồ sơ là Tòa án nhân dân khu vực nơi người yêu cầu cư trú, làm việc. Người yêu cầu nên kiểm tra kỹ địa chỉ Tòa án có thẩm quyền để tránh mất thời gian.

5. Chi phí và thời gian thực hiện thủ tục

Chi phí thực hiện thủ tục khá thấp so với khởi kiện thông thường. Lệ phí giải quyết việc dân sự là 300.000 đồng theo Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 (mục I-1 Phụ lục B). Trường hợp được miễn hoặc không phải nộp lệ phí theo quy định thì không phải đóng.

Thời gian giải quyết được quy định rõ:

• Thời hạn nộp đơn: 06 tháng kể từ ngày đạt thỏa thuận hòa giải thành.
• Thời hạn chuẩn bị xét đơn: 15 ngày kể từ ngày thụ lý.
• Thời hạn mở phiên họp: 10 ngày kể từ ngày ra quyết định mở phiên họp.
• Tổng thời gian từ thụ lý đến có quyết định thường khoảng 25-30 ngày nếu hồ sơ đầy đủ và không phát sinh yêu cầu bổ sung.

6. Lợi ích khi sử dụng dịch vụ tư vấn tại ACC Hà Nội

Việc thực hiện thủ tục công nhận kết quả hòa giải thành ngoài Tòa án đòi hỏi sự chính xác về hồ sơ, thời hạn và căn cứ pháp lý. Nhiều trường hợp bị trả lại đơn hoặc không được công nhận do thiếu sót nhỏ.

ACC Hà Nội hỗ trợ khách hàng soạn thảo đơn đúng mẫu, kiểm tra điều kiện, chuẩn bị hồ sơ đầy đủ, hướng dẫn nộp và theo dõi tiến độ tại Tòa án. Đội ngũ luật sư giàu kinh nghiệm giúp tối ưu thời gian, hạn chế rủi ro và bảo vệ tối đa quyền lợi của khách hàng trong suốt quá trình.

7. Câu hỏi thường gặp

Tòa án nào có thẩm quyền giải quyết yêu cầu công nhận?

Thẩm quyền thuộc Tòa án nhân dân khu vực nơi người yêu cầu cư trú hoặc làm việc theo các quy định tại khoản 7 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35 và điểm s khoản 2 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015, sửa đổi 2025.

Quyết định công nhận có bị kháng cáo không?

Không. Quyết định công nhận hoặc không công nhận kết quả hòa giải thành ngoài Tòa án có hiệu lực thi hành ngay và không bị kháng cáo, kháng nghị theo thủ tục phúc thẩm theo khoản 8 Điều 419 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015, sửa đổi 2025.

Lệ phí phải nộp là bao nhiêu?

Lệ phí giải quyết việc dân sự đối với yêu cầu này là 300.000 đồng theo Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14. Một số trường hợp được miễn hoặc không phải nộp theo quy định pháp luật về phí, lệ phí Tòa án.

Công nhận kết quả hòa giải thành ngoài tòa án mang lại lợi ích thiết thực khi giúp thỏa thuận có hiệu lực thi hành mạnh mẽ như bản án mà không phải trải qua quá trình tố tụng dài. Thực hiện đúng thủ tục giúp tiết kiệm thời gian, chi phí và bảo vệ quyền lợi hiệu quả. Liên hệ ACC Hà Nội ngay hôm nay để được tư vấn chi tiết và hỗ trợ thực hiện thủ tục một cách chuyên nghiệp, nhanh chóng.